به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «عصر همدان»، روز ارتباطات و روابط‌عمومی در تقویم رسمی، فرصتی است برای بازاندیشی در یکی از حیاتی‌ترین ارکان حکمرانی نوین؛ نهادی که باید پل میان مردم، رسانه و مدیران باشد. اما در عمل، آنچه در برخی نقاط از جمله همدان مشاهده می‌شود، فاصله‌ای معنادار میان «تعریف علمی روابط‌عمومی» و «کارکرد واقعی آن» است؛ فاصله‌ای که هر سال در چنین روزی پررنگ‌تر از قبل خود را نشان می‌دهد.

روابط‌عمومی در ذات خود یک نهاد تزئینی یا تشریفاتی نیست. این حوزه، قلب تپنده ارتباط سازمان با افکار عمومی است. مسئول روابط‌عمومی باید نه‌تنها مسلط به اصول ارتباطی و مدیریت بحران باشد، بلکه توانایی تعامل مستمر، شفاف و حرفه‌ای با رسانه‌ها را نیز داشته باشد. با این حال، در بسیاری از دستگاه‌های اجرایی، این جایگاه به افرادی سپرده می‌شود که یا فاقد تخصص لازم‌اند یا نگاهشان به روابط‌عمومی صرفاً در حد تولید چند خبر مناسبتی و انتشار چند تصویر تشریفاتی خلاصه می‌شود.

در چنین شرایطی، طبیعی است که رسانه‌ها نیز احساس بی‌اعتمادی و فاصله کنند. خبرنگاران که باید شرکای اصلی روابط‌عمومی در جریان‌سازی و اطلاع‌رسانی باشند، در بسیاری مواقع با درهای بسته، پاسخ‌های مبهم یا سکوت‌های طولانی مواجه می‌شوند. این وضعیت نه‌تنها کیفیت اطلاع‌رسانی را کاهش می‌دهد، بلکه به شکل مستقیم بر سرمایه اجتماعی دستگاه‌های اجرایی اثر منفی می‌گذارد.

نکته قابل تأمل‌تر اما وضعیت ساختاری روابط‌عمومی در برخی نهادهای مهم استان است. به گفته بسیاری از فعالان رسانه‌ای، در شرایطی که انتظار می‌رود استانداری و فرمانداری به‌عنوان مراکز اصلی مدیریت اجرایی استان از ساختارهای قوی اطلاع‌رسانی برخوردار باشند، در همدان استانداری و فرمانداری عملاً از وجود مسئولان روابط‌عمومی توانمند و پاسخگو بی‌بهره یا دچار ضعف جدی ساختاری هستند؛ موضوعی که باعث شده جریان ارتباطی میان مدیریت استان و رسانه‌ها دچار اختلال جدی شود.

این خلأ، فقط یک مسئله اداری نیست؛ یک آسیب جدی در حوزه حکمرانی ارتباطی است. وقتی روابط‌عمومی‌ها نقش واقعی خود را ایفا نکنند، میدان اطلاع‌رسانی به شایعات، گمانه‌زنی‌ها و روایت‌های غیررسمی واگذار می‌شود. در چنین فضایی، رسانه‌های رسمی نیز به حاشیه رانده می‌شوند و اعتماد عمومی به تدریج فرسوده می‌شود.

از سوی دیگر، باید به این نکته نیز توجه داشت که برخی افراد منصوب در جایگاه روابط‌عمومی، اساساً شناخت دقیقی از اقتضائات رسانه‌ای امروز ندارند. روابط‌عمومی در عصر دیجیتال، صرفاً ارسال خبرنامه یا برگزاری نشست خبری نیست؛ بلکه نیازمند تسلط بر افکار عمومی، شناخت فضای مجازی، مدیریت بحران‌های رسانه‌ای و تعامل دوطرفه با خبرنگاران است. اما در عمل، هنوز در برخی ساختارها، نگاه سنتی و یک‌سویه بر این حوزه حاکم است.

روز ارتباطات و روابط‌عمومی باید فرصتی برای پاسخگویی باشد، نه صرفاً برگزاری مراسم و صدور پیام‌های تبریک. این روز باید مدیران را وادار کند تا از خود بپرسند: آیا کانال ارتباطی ما با مردم و رسانه‌ها واقعی است یا صرفاً نمایشی؟ آیا صدای رسانه‌ها در تصمیم‌سازی‌ها شنیده می‌شود یا تنها در حد تشریفات باقی مانده است؟

بدون تردید، اصلاح این وضعیت نیازمند بازنگری جدی در گزینش، آموزش و جایگاه‌دهی به مسئولان روابط‌عمومی است. نمی‌توان از یک سو انتظار شفافیت و اعتماد عمومی داشت و از سوی دیگر، مهم‌ترین نهاد ارتباطی سازمان را به افراد فاقد مهارت‌های حرفه‌ای سپرد.

همدان به عنوان یکی از استان‌های مهم کشور، ظرفیت‌های بالایی در حوزه رسانه و افکار عمومی دارد. اما شکوفایی این ظرفیت، در گرو آن است که روابط‌عمومی‌ها از حالت منفعل و اداری خارج شده و به نقش واقعی خود یعنی «مدیریت ارتباطات» بازگردند.

در نهایت، روز ارتباطات و روابط‌عمومی زمانی معنا پیدا می‌کند که به جای شعار، شاهد تغییر در رفتار، ساختار و نگرش باشیم؛ تغییری که نقطه آغاز آن، پذیرش یک واقعیت ساده اما مهم است: بدون روابط‌عمومی حرفه‌ای، هیچ سازمانی در عصر ارتباطات پایدار نخواهد ماند.

راضیه حاجیلویی فعال رسانه‌ای