علی‌اکبر کامرانی‌صالح در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «عصرهمدان»، اظهار کرد: سیاست‌های جمعیتی گذشته، که عمدتاً بر کنترل رشد جمعیت متمرکز بوده‌اند، تأثیر عمیقی بر فرهنگ جامعه و نگرش به فرزندآوری گذاشته‌اند.

وی افزود: این سیاست‌ها که با شعار (فرزند کمتر، زندگی بهتر) در دهه‌های اخیر ترویج شد، موجب شد تا میانگین تعداد فرزندان در خانواده‌های ایرانی از شش فرزند در دهه ۶۰ به کمتر از دو فرزند در حال حاضر کاهش یابد. این تغییر فرهنگی، هرچند در مقطعی برای مهار رشد جمعیت مؤثر بوده، اما امروز به یکی از چالش‌های اصلی کشور در زمینه پیری جمعیت و کاهش نرخ باروری تبدیل شده است.

این روان‌شناس، با اشاره به این تحولات فرهنگی، تأکید کرد: حاکمیت و دستگاه‌های دولتی، به ویژه وزارت بهداشت و مراکز درمانی، نقشی کلیدی در شکل‌دهی به فرهنگ فرزندآوری دارند.

کامرانی‌صالح به تجربه موفق دهه‌های گذشته اشاره کرد و گفت: چگونه با ترویج فرهنگ فرزند کمتر، شاهد کاهش چشمگیر نرخ باروری بودیم. حال، همان اراده و توان اجرایی باید در جهت عکس به کار گرفته شود تا فرهنگ فرزندآوری بیشتر و خانواده پرجمعیت در جامعه نهادینه گردد.

وی معتقد است:صرف اجرای ناقص قوانین حمایتی مانند قانون جوانی جمعیت کافی نیست. اگرچه این قوانین پتانسیل بالایی برای تأثیرگذاری مثبت دارند، اما بدون همراهی یک رویکرد فرهنگی جامع و همه‌جانبه، میزان تحقق اهداف آن‌ها محدود خواهد ماند. اجرای کامل و مؤثر این قوانین، به ویژه در بخش‌های اقتصادی و حمایتی، می‌تواند برای بخش قابل توجهی از جامعه که با دغدغه‌های مالی روبرو هستند، انگیزه‌ای برای فرزندآوری ایجاد کند.

کامرانی‌صالح پیشنهاد کرد: دولت باید با یک رویکرد دوگانه اقتصادی و فرهنگی، به مسئله جمعیت ورود کند. این رویکرد باید شامل ارائه مشوق‌های اقتصادی ملموس و همچنین اجرای برنامه‌های فرهنگی گسترده در رسانه‌ها، مدارس و مراکز درمانی باشد.

 وی یادآوری شد: در گذشته، صرف بیان توصیه‌های بهداشتی مبنی بر محدودیت فرزندآوری در مراکز درمانی یا پخش پیام‌های رسانه‌ای مرتبط با آن، تأثیر شگرفی بر نگرش خانواده‌ها گذاشته بود. اکنون، لازم است که همین رویکرد با تأکید بر ارزش‌ها و مزایای فرزندآوری، برای تغییر این فرهنگ به کار گرفته شود.

به گفته وی، جامعه ما از سیاست‌های کنترل جمعیت که بر فرهنگ تأثیر گذاشته، عبور کرده است. اکنون زمان آن است که با تکیه بر همان ابزارهای فرهنگی و رسانه‌ای، اما با پیامی متفاوت، جامعه را به سمت فرزندآوری تشویق کنیم. این امر نیازمند یک عزم ملی و هماهنگی بین تمام دستگاه‌های ذیربط است تا بتوانیم پیری جمعیت را که یکی از جدی‌ترین تهدیدات آینده کشور است، مدیریت کرده و نسلی پویا و جوان برای فردای ایران بسازیم. 

انتهای خبر/