روز همدان، بازآفرینی هویت در دو روایت

یک تاریخ‌شناس اعلام کرد:

روز همدان، بازآفرینی هویت در دو روایت

یک تاریخ‌شناس گفت: بازسازی آرامگاه بوعلی پس از وقایع تاریخی ۲۸ مرداد ۱۳۳۳، یکم شهریور را به روز همدان تبدیل کرد؛ این نشانه‌ای از تقابل معماری و سیاست در بازآفرینی هویت شهری است.

ابوالفتح مومن در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «عصرهمدان»، دربارهٔ علت نامگذاری روز همدان، اظهار داشت: هرچند این دیار به عنوان پایتخت نخستین امپراتوری جهان (مادها در ۵۵۰ پیش از میلاد) و نیز به دلیل موقعیت چهارراه راهبردی در اتصال شمال، جنوب، غرب و مرکز ایران، از جایگاهی رفیع در تاریخ تمدن ایران و جهان برخوردار است، اما آنچه به عنوان معیار اصلی انتخاب «روز همدان» در تقویم رسمی شناخته می‌شود، وجههٔ علمی، فرهنگی و بین‌المللی این شهر است.

وی تأکید کرد: نماد شهر همدان، آرامگاه بوعلی سینا، نقش محوری در این نام‌گذاری ایفا کرده است.

مدیر پژوهش و کارشناس اسناد ، سازمان اسناد و کتابخانه ملی مدیریت شهر همدان در تشریح این رویداد تاریخی گفت: درسال ۱۳۳۳ هجری شمسی و دقیقاً پس از وقایع ۲۸ مرداد، همدان میزبان کنگرهٔ بزرگداشت هزارهٔ ابن‌سینا بود. در آن ایام، آرامگاه این حکیم فرزانه با طراحی و ساخت استاد فقید هوشنگ سیحون، به شکل و شمایل جدید رونمایی شد و انبوهی از مستشرقان اروپایی، آمریکایی و پژوهشگران سراسر جهان در همدان گرد هم آمدند تا این حکیم هزاره را گرامی بدارند.

به گفتهٔ این تاریخ‌شناس، برگزاری این کنگرهٔ عظیم جهانی در همدان، نه تنها به ساماندهی زیرساخت‌های شهری و میراث فرهنگی این خطه انجامید، بلکه زمینه‌ساز تثبیت زادروز بوعلی (اول شهریور) به عنوان روز همدان شد.

مومن در ادامه با اشاره به ابعاد کمترشناخته‌شدهٔ تاریخی این شهر، خاطرنشان کرد که اگرچه ابن‌سینا اصالتی همدانی ندارد و از بخارا برخاسته، اما اوج فعالیت‌های علمی و نگارش آثار گرانسنگش چون کتاب‌های «شفا» و «قانون» در دوران اقامت و وزارت او در همدان (در عصر آل بویه) رقم خورده و کتابخانه‌های پرشمار آن دوران، گواهی بر شکوفایی علمی این شهر بوده است.

این پژوهشگر همدانی همچنین به دیگر مناسبت‌های افتخارآمیز تاریخی این شهر اشاره کرد که می‌توانست شایستهٔ بزرگداشت باشد؛ از جمله تأسیس «مجلس فواید عامه» در پانزدهم ربیع‌الاول ۱۳۲۴ هجری قمری به دست علی‌خان ظهیرالدوله (صفاری) که به عنوان نخستین مجلس ایالتی در قارهٔ آسیا شناخته می‌شود و ۲۹ روز پیش از صدور فرمان مشروطیت شکل گرفت.

وی همچنین به نقش بی‌بدیل رزمندگان همدانی در عملیات مرصاد اشاره کرد و افزود: اسناد و کتب معتبری چون «آب هرگز نمی‌میرد» به صراحت گواهی می‌دهند که اگر رشادت‌های همدانی‌ها در مقابله با منافقین نبود، عبور آنان از منطقه قطعی بود؛ نقشی که در تاریخ دفاع مقدس ماندگار شده است.

مومن در پایان تصریح کرد: با وجود این پیشینه‌های درخشان، به دلیل رویکرد جهانی و وجه علمی بوعلی‌سینا و همچنین هم‌زمانی این روز با آغاز هفتهٔ دفاع مقدس، اول شهریور به عنوان روز همدان انتخاب شده است؛ هرچند که امروز تراکم برنامه‌های فرهنگی، نمایشگاهی و بزرگداشت‌ها در این ایام، عملاً پیشنهاد تبدیل آن به «هفتهٔ همدان» را در محافل کارشناسی تقویت کرده است.

انتهای خبر/