صادق حسنی، در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «عصر همدان»، با تشریح ضرورت تدوین سند توسعه راهبردی شهر (CDS) برای همدان اظهار کرد: تدوین این سند دیگر یک انتخاب مدیریتی نیست، بلکه ضرورتی راهبردی برای نجات شهر از بحران هویت، تخریب زیست‌محیطی و از دست رفتن مزیت‌های رقابتی آن در حوزه گردشگری و میراث فرهنگی است.

وی با اشاره به چالش‌های ناشی از تصویب طرح جامع جدید همدان گفت: تصویب پرچالش این طرح در شورای عالی شهرسازی نشان داد که الگوهای سنتی برنامه‌ریزی شهری دیگر توان مدیریت پیچیدگی‌های امروز را ندارند. به‌ویژه زمانی که تصمیمات فرادستی، از جمله الحاق حدود ۲۰۰ هکتار از اراضی درجه یک و دارای ظرفیت گردشگری به طرح‌های مسکن ملی، منطق توسعه پایدار را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

این کارشناس شهری افزود: همدان نباید به عنوان ظرفی برای توسعه بی‌ضابطه ساختمانی دیده شود، بلکه باید به مثابه یک اکوسیستم پیوسته میراثی و طبیعی بازتعریف گردد؛ جایی که توسعه مسکن، در خدمت اقتصاد گردشگری، حفاظت از منابع طبیعی و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان قرار گیرد.

انتقاد از تغییر کاربری اراضی ارزشمند

حسنی با انتقاد از روند تبدیل اراضی با ظرفیت گردشگری به بافت‌های مسکونی گفت: مزیت رقابتی همدان در عرصه ملی و بین‌المللی، گردشگری سبز و میراثی است. تبدیل این ذخایر استراتژیک به شهرک‌های مسکونی پرتراکم، نوعی آینده‌فروشی شهری محسوب می‌شود و می‌تواند مسیر تبدیل همدان به قطب بین‌المللی گردشگری را با چالش جدی مواجه سازد.

وی تأکید کرد: سند CDS باید بتواند میان نیازهای مسکن، حقوق شهروندی، حفاظت از اراضی کشاورزی و کمربند سبز و همچنین الزامات توسعه اقتصادی، تعادل ایجاد کند و نقش شهر را در برابر تصمیمات متمرکز ملی تقویت نماید.

چهار محور اصلی توسعه راهبردی همدان

این پژوهشگر شهری چهار محور اصلی مطالعات CDS را شامل بازتعریف زنجیره ارزش اقتصادی شهر بر پایه گردشگری و کشاورزی نوین، مدیریت هوشمند شهرک‌های در حال ساخت، افزایش تاب‌آوری در برابر توسعه‌های تحمیلی و احیای پیوند تاریخی میان شهر و طبیعت عنوان کرد.

به گفته وی، هدف آن است که پروژه‌های مسکن ملی از مجموعه‌هایی صرفاً خوابگاهی به محله‌هایی هویت‌مند، زیست‌پذیر و منطبق با ویژگی‌های فرهنگی و تاریخی همدان تبدیل شوند.

پیشنهاد راهکارهای نوین مبتنی بر فناوری

حسنی در ادامه به مجموعه‌ای از راهکارهای اجرایی پیشنهادی برای سند توسعه راهبردی همدان اشاره کرد و گفت: استفاده از فناوری‌های نوین می‌تواند فصل جدیدی در حکمرانی شهری همدان ایجاد کند.

وی از «توکنیزه‌سازی حقوق میراث» به عنوان یکی از این راهکارها نام برد و افزود: در این مدل، پروژه‌های ساختمانی موظف خواهند شد در قبال بهره‌برداری از ظرفیت‌های شهری، تعهدات مشخصی برای حفظ هویت تاریخی و منظر شهری ارائه کنند که به‌صورت هوشمند پایش خواهد شد.

این پژوهشگر و دکترای تخصصی برنامه‌ریزی شهری و مطالعات شهری، همچنین ایجاد «دوقلوی دیجیتال میراث» را از دیگر پیشنهادهای کلیدی دانست و اظهار کرد: با استفاده از فناوری مدل‌سازی سه‌بعدی و واقعیت افزوده، تمامی پروژه‌های ساختمانی پیش از صدور مجوز از منظر تأثیر بر چشم‌اندازهای تاریخی و گردشگری شهر مورد ارزیابی قرار خواهند گرفت.

مقابله با بحران آب و حفاظت از هویت شهری

وی با اشاره به بحران کم‌آبی در همدان گفت: تمامی پروژه‌های جدید باید ملزم به استفاده از زیرساخت‌های نفوذپذیر، باغ‌های بارانی شهری و سامانه‌های هوشمند مدیریت آب شوند تا علاوه بر کاهش فشار بر منابع آبی، نقش فعالی در بازچرخانی آب ایفا کنند.

حسنی همچنین بر ضرورت اجرای مدل‌های «امانت زمین محلی» برای تأمین مسکن اقشار بومی تأکید کرد و افزود: این رویکرد می‌تواند ضمن کنترل سوداگری زمین، امکان بازگشت ساکنان بومی به بافت‌های تاریخی را فراهم کرده و از تغییر ناخواسته ساختار جمعیتی شهر جلوگیری کند.

همدان؛ الگویی جهانی برای تلفیق توسعه و میراث

حسنی در پایان خاطرنشان کرد: CDS همدان به دنبال توسعه به هر قیمت نیست، بلکه به دنبال تعالی استراتژیک است. در این رویکرد، مسکن، گردشگری، محیط‌زیست و میراث فرهنگی نه در تقابل، بلکه در یک منظومه هم‌افزا تعریف می‌شوند.

وی تأکید کرد: اگر مسیر فعلی توسعه بر اراضی سبز و ارزشمند ادامه یابد، همدان به شهری معمولی و فاقد مزیت رقابتی تبدیل خواهد شد. اما با تکیه بر حکمرانی دانش‌بنیان و اجرای سند توسعه راهبردی، می‌توان این کهن‌شهر را به الگویی جهانی در تلفیق مدرنیته، هویت تاریخی و توسعه پایدار تبدیل کرد.

انتهای خبر/